Tv aan de muur hangen: VESA-beugel kiezen en veilig bevestigen, ook op een gipswand

De VESA-maat: past de beugel op je tv?

Op de achterkant van bijna elke flatscreen zitten vier schroefgaten in een rechthoek of vierkant. De afstand tussen die gaten heet de VESA-maat. Vogel's omschrijft het als de afstand tussen de vier bevestigingsgaten. Een beugel noemt in zijn specificaties welke maten hij ondersteunt.

Meten gaat met een rolmaat: eerst de horizontale afstand tussen de gaten, dan de verticale, allebei hart op hart in millimeters. Ter oriëntatie: volgens Vogel's hebben tv's tot 32 inch meestal een VESA-maat van 100 x 100 mm; de bevestigingspunten staan dan 10 cm uit elkaar. Grotere schermen hebben grotere patronen, maar meten blijft zekerder dan aannemen. De maat staat ook in de handleiding of op de productpagina van je tv.

Een passend patroon zegt alleen dat de beugel op de gaten past. Of hij de tv draagt, is een aparte vraag. Vogel's zegt het zelf: een beugel wordt gekozen op VESA-patroon, formaat, afmetingen en gewicht samen.

Maximale belasting: beugel, tv en de hefboom

Elke beugel heeft een maximale belasting in kilo's. Die staat op de doos en in de handleiding. Vergelijk hem met het gewicht van je tv zonder voet; dat staat in de specificaties van de tv. Blijf er met de tv duidelijk onder, zeker als er nog een soundbar of een andere accessoire aan de beugel komt.

Bij een vaste of kantelbare beugel hangt de tv vlak tegen de wand en trekken de pluggen vooral recht naar beneden. Bij een draaibare beugel met arm komt de tv een eind van de muur af. De arm werkt dan als hefboom: de bovenste bevestigingspunten worden uit de wand getrokken, en hoe verder de arm uitsteekt, hoe harder. Zo'n beugel vraagt dus een stevigere wand en meer en betere bevestigingspunten dan een vlakke beugel voor dezelfde tv.

Het getal op de beugel gaat over de beugel zelf, niet over je muur. Wat de wand en de pluggen houden, moet je apart nagaan, en dat is bij een gipswand meestal de zwakste schakel.

Welke wand, welke plug

Weet je niet waar je in gaat boren, bepaal dat dan eerst: zie je wandtype herkennen zonder te boren. De algemene keuze per wand staat in welke plug in welke muur. Voor een tv komt het hierop neer:

• Beton, kalkzandsteen of volle baksteen: nylon spreidpluggen in een schoon, uitgeblazen gat, met schroeven van de diameter en lengte die op de verpakking van de plug staan.
• Cellenbeton (gasbeton): een plug die speciaal voor cellenbeton gemaakt is. Een gewone spreidplug drukt het zachte materiaal weg.
• Gipswand op een houten of metalen regelwerk: in de stijlen schroeven waar het kan. Waar het niet kan, kies je een hollewandplug die achter de plaat openklapt. Een fabrikant als fischer noemt tv-beugels uitdrukkelijk als toepassing van zijn hollewandplug.
• Voorzetwand op steen (gipsplaat op klodders lijm of op een regelwerk tegen een stenen muur): door de plaat heen in de steen, met een plug die lang genoeg is om voorbij de plaat en de spouw volledig in de steen te zitten.

Tv ophangen aan een gipswand: wat een plug echt houdt

Gipsplaat is afwerking, geen constructie. Een plaatfabrikant schrijft het letterlijk voor: voor een mechanische verbinding hoort de bevestiging in de bouwkundige muur. Bij een tv betekent dat: zoek de stijlen. Ze staan meestal op een vaste onderlinge afstand en de schroeven in de plaat verraden waar ze lopen. Valt het gatenpatroon van de beugel niet op de stijlen, schroef dan eerst een stevige houten plaat of lat over twee stijlen en zet de beugel daarop.

Moet het toch in de plaat, kijk dan naar wat de fabrikant per bevestiging opgeeft. fischer publiceert voor zijn DuoTec-hollewandplug een tabel met hoogst aanbevolen belastingen voor één bevestiging, inclusief veiligheidsfactoren. Die waarden gelden volgens de brochure voor trek-, afschuifbelasting of een combinatie daarvan. Een greep uit die tabel, voor de DuoTec 10 met spaanplaatschroef:

Wat de tabel je vertelt

Drie dingen springen eruit. Een dubbele plaat houdt per plug meer dan een enkele. Hoe dichter de stijlen bij elkaar staan, hoe meer een plug houdt. En de waarde geldt per bevestiging: een beugel met vier pluggen verdeelt het gewicht over vier punten, maar bij een arm trekken vooral de bovenste. Tel daarom niet simpelweg op, en kies bij een draaiarm of een groot scherm voor de stijlen of een houten tussenplaat.

Weet je niet of je wand een enkele of dubbele plaat heeft, boor dan een proefgat op een plek die straks achter de tv valt en voel hoe diep de plaat is.

Stap voor stap: de beugel ophangen

Werk met twee personen zodra de tv aan de beugel moet. Dit is de volgorde die we zelf aanhouden.

1. Meet de VESA-maat van je tv en controleer dat de beugel die maat en het gewicht van je tv ondersteunt.
2. Bepaal de hoogte. Een gangbaar vertrekpunt is het midden van het scherm op ooghoogte vanaf je zitplek. Houd rekening met een tv-meubel eronder en met kabels die naar beneden moeten.
3. Bepaal het wandtype en zoek bij een gipswand de stijlen. Controleer de boorplekken op leidingen: leidingen in de muur opsporen. Boor niet recht boven of onder een stopcontact of schakelaar.
4. Houd de wandplaat van de beugel tegen de muur, zet hem waterpas en teken de gaten af met potlood.
5. Boor met de diameter en diepte die de verpakking van de plug noemt. Klopstand alleen in beton en kalkzandsteen. Zuig of blaas het gat schoon.
6. Zet de pluggen, schroef de wandplaat vast en controleer nog een keer met de waterpas. Trek met de hand stevig aan de plaat: niets mag meegeven.
7. Schroef de tv-armen of -strips op de achterkant van de tv, met de bouten uit de set die in de schroefgaten van jouw tv passen. Draai ze vast, maar forceer niets in de schroefdraad van de tv.
8. Til de tv met twee personen in de wandplaat, zet de borging vast volgens de handleiding van de beugel en sluit de kabels aan.

Kabels netjes wegwerken

Een kabelgoot op de muur is de eenvoudigste oplossing en vraagt geen hak- of freeswerk. Wil je een stopcontact achter de tv, dan is dat werk aan de elektrische installatie, en daarvoor geldt NEN 1010. Dat laat je doen door een installateur. Wij hangen de tv op en werken de kabels weg met een goot of door een meubel.

Komt er een zwevend tv-meubel onder het scherm, plan dan beide tegelijk: de kabels lopen dan door of achter het meubel. Hoe je een BESTÅ-kast aan de wand hangt, staat in BESTÅ zwevend ophangen.

Wanneer je het beter laat doen

Bij een groot scherm aan een draaiarm, een gipswand zonder bruikbare stijlen of een combinatie met een zwevend meubel is de bevestiging het eigenlijke werk. Bij BESTÅ tv-meubelmontage en montage in kantoor en woonkamer bepalen we eerst de wand en kiezen we daarna de bevestiging. Stuur via het formulier een foto van de wand en het type tv en beugel mee. Je krijgt dan een offerte voor die klus.

Waar dit bij hoort

Het artikel legt de handeling uit; de dienstpagina beschrijft wat wij doen.

• BESTÅ TV-meubel montage
• Kantoor- en woonkamer montage

Verder lezen

• Welke plug in welke muur: bevestiging kiezen per wandtype

  Eerst de wand, dan de plug. Per wandtype welke bevestiging erbij hoort, hoe je boort, en waar je het draagvermogen leest dat bij jouw wand en jouw plug hoort.

• Leidingen in de muur opsporen voordat je boort

  Waar je in huis een leiding kunt verwachten, hoe je een leidingzoeker goed gebruikt, wat hij mist en wat je doet als je toch iets raakt.

• Gipswand, beton of gasbeton: je wandtype herkennen zonder te boren

  Kloppen, luisteren, een magneet, het bouwjaar en de plattegrond. Vijf aanwijzingen waarmee je bepaalt waar je tegenaan kijkt, voordat er ook maar een boor in gaat.

• BESTÅ zwevend ophangen met de ophangrail: zo doe je het

  Een BESTÅ-kast hang je zwevend aan de muur met de BESTÅ ophangrail: één rail per 60 cm breed basiselement, twee bij 120 cm. Wat IKEA voorschrijft, welke bevestiging bij jouw wand hoort en hoe je het in zeven stappen doet.